Δεύτερον, έτσι και τολμήσουν τα κακόμοιρα τα εις –άκια να φάνε χλωρό χορτάρι θα πέσουν ανάσκελα και δεν θα σηκωθούν παρά για να πλαγιάσουν δίπλα στην τίγρη και τον λύκο κατά την Δευτέρα Παρουσία, αφού τόσο φυτοφάρμακο είναι ικανό να στείλει εις Κύριον ολόκληρο λόχο, όχι ένα μικρούλι, τετράποδο εις –άκι. Εστω όμως ότι έχει απομείνει ένας λύκος πεινασμένος και κατεβαίνει απ’ το βουνό στην πεδιάδα για να ξεγελάσει την πείνα του με ένα αρνί, κοτόπουλο... κάτι τέλος πάντων που να τρώγεται. Εστω επίσης ότι αυτό το κάτι που τρώγεται έχει επιζήσει των φυτοφαρμάκων και ζιζανιοκτόνων και βόσκει αμέριμνο στην εξοχή. Τι πιθανότητες έχει ο λύκος να το φάει; Η σωστή απάντηση είναι ουδεμία. Για τον απλούστατο λόγο ότι δεν θα δει πουθενά μοσχαράκι/αρνάκι/κοτοπουλάκι... αλλά ένα άλιεν χωρίς τρίχωμα, χωρίς άκρα, με ένα τεράστιο στόμα αντί για κεφάλι να καταβροχθίζει ορμόνες αντί για χορτάρι.
Δυστυχώς, δεν πρόκειται για κακόγουστο αστείο ούτε για ταινία επιστημονικής φαντασίας, αλλά για την διατροφική πραγματικότητα, έτσι όπως την δημιούργησε ο σύγχρονος άνθρωπος. (We did it again!) Καλύτερα να μην επισέλθουμε σε λεπτομέρειες για το τι ακριβώς βάζουμε στο τραπέζι και το στομάχι μας (θα τα αναλύσουμε σε άλλο άρθρο), αλλά ας δούμε και μια αισιόδοξη διατροφική άποψη για να μην μας πιάσει μαύρη απελπισία.

Βιολογικά Προϊόντα: Μια Πρώτη Γνωριμία.

Δεν άκουσα, πώς είπατε, ορίστε... συγγνώμη, κύριε, ποιος είστε;
Με τον όρο "βιολογικά" χαρακτηρίζονται τα προϊόντα εκείνα που παράγονται χωρίς τη χρήση χημικών φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων ή άλλων ορμονών. Για την καταπολέμηση των επιβλαβών οργανισμών, στις βιολογικές καλλιέργειες χρησιμοποιούνται άλλοι ακίνδυνοι οργανισμοί οι οποίοι δρουν παρασιτικά και ελέγχουν τους πληθυσμούς των παθογόνων. (Για τους φιλομαθείς, οι αρχές της Βιολογικής Γεωργίας αποτυπώνονται αναλυτικά στον κανονισμό 2092/91 της Ευρωπαϊκής Ένωσης). Στην περίπτωση της βιολογικής κτηνοτροφίας, το παραγόμενο προϊόν προέρχεται από ζώα που μεγαλώνουν υπό καθορισμένες συνθήκες και τρέφονται με πιστοποιημένες βιολογικές τροφές.

Με πεθερά την Τασσώ Καββαδία και συνυφάδα την Δέσπω Διαμαντίδου...

Σαν εκείνες τις πτωχές πλην τίμιες νέες που ερωτεύονται το πλουσιόπαιδο νιώθουν τα προϊόντα που θέλουν να λέγονται βιολογικά με βούλα και σφραγίδα. Οπερ, έλεγχος, έλεγχος και πάλι έλεγχος. Τι νομίζετε; Ετσι απλά κι εύκολα μπάινει κανείς στην ελίτ της υγιεινής διατροφής; Για να χαρακτηριστεί βιολογικό ένα προϊόν, πρέπει να πληρεί πολύ συγκεκριμένες προϋποθέσεις, τόσο στο στάδιο της παραγωγής και καλλιέργειας, όσο και στο στάδιο της μεταποίησης και τυποποίησης. Ο συνεχής έλεγχος αυτών των σταδίων αποτελεί άλλωστε και το βασικό λόγο για την αυξημένη διατροφική ασφάλεια που προσφέρει το τελικό προϊόν που καταλήγει στο τραπέζι μας. Ολα τα βιολογικά προϊόντα φέρουν στην συσκευασία τους το ειδικό σήμα πιστοποίησης του οργανισμού που το έχει ελέγξει σε όλα τα στάδια παραγωγής του, καθώς και τον ειδικό αριθμό πιστοποίησης. Επίσης, όλα τα βιολογικά προϊόντα πρέπει να αναγράφουν το όνομα του παραγωγού, τον μεταποιητή (αν υπάρχει), τον τόπο παραγωγής, αλλά και οποιαδήποτε άλλη πληροφορία αφορά την ταυτότητα του προϊόντος. Είναι όλα συσκευασμένα, εκτός από εκείνα που πωλούνται μέσα στα κτήματα που παράγονται.

Eπιστροφή στην Φύση...

Η βιολογική γεωργία, αποτελεί μια εναλλακτική πρόταση ήπιας γεωργίας, φιλικής προς το περιβάλλον και τον άνθρωπο. Τα διατροφικά και οικολογικά αδιέξοδα στα οποία έχει οδηγήσει η εντατική χημική γεωργία καθιστούν την βιολογική πρόταση κάτι παραπάνω από απαραίτητη. Σκέψου ότι:

- Οι πρακτικές της βιολογικής γεωργίας αποβλέπουν στη διατήρηση της φυσικής ισορροπίας του οικοσυστήματος, ενώ υποστηρίζουν παράλληλα την αειφόρο ανάπτυξη του αγροτοπεριβαλλοντικού χώρου σε αρμονία με τους νόμους της φύσης.

- Η βιολογική γεωργία βοηθάει στην "αποτοξίνωση" του περιβάλλοντος από τα τοξικά δηλητήρια με τα οποία η συμβατική καλλιέργεια έχει επιβαρύνει το οικοσύστημα.

- Η βιολογική γεωργία στηρίζεται στην εκμετάλλευση των φυσικών πόρων και στην παραγωγή γεωργικών προϊόντων μέσα από φυσικές διαδικασίες που διατηρούν μακροπρόθεσμα την οικολογική ισορροπία, όπως την γονιμότητα του εδάφους.

- Η χρήση φυσικών λιπασμάτων, η κατάλληλη επιλογή φυτικού και ζωικού υλικού, η χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αλλά και η καταπολέμηση ασθενειών με βιολογικές μεθόδους αποτελούν ορισμένα από τα στοιχεία εκείνα που συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος.

- Προστατεύεται η ντόπια ποικιλία κάθε περιοχής, αφού είναι η μόνη που αντέχει στον κάθε τόπο και αποδίδει χωρίς φάρμακα.

- Δίνεται μια ευκαιρία να αναπτυχθεί η ύπαιθρος, αφού η βιολογική γεωργία ανοίγει νέες προοπτικές απασχόλησης για τους αγρότες, καθώς τα διατροφικά αδιέξοδα πληθαίνουν.

5 + 1 Μύθοι και Αλήθειες για τα βιολογικά Προϊόντα

1. Το μέγεθος μετράει!

Χμμ… σε ορισμένες πτυχές της ζωής σας, πολύ πιθανόν. Οχι όμως όταν πρόκειται για τα βιολογικά προϊόντα. Από την στιγμή που το φυτό δεν δέχεται τόνους χημικών λιοπασμάτων και διάφορες αμφιβόλου ποιότητας συνθετικές ορμόνες, προκειμένου να επιταχυνθεί η ανάπτυξή του, έχει όλο τον φυσικό και φυσιολογικό χρόνο μπροστά του για να αναπτυχθεί με την ησυχία του. Χαλλλαρά, λοιπόν, αγοράστε λεμόνια που μοιάζουν με λεμόνια και όχι με πεπόνια και μικρές όχι και τόσο κόκκινες τοματούλες- όταν θυμίζουν μπάλα του ράγκμπυ κάτι ύποπτο κρύβεται πίσω από την κατακόκκινη όψη τους.

2. Μμμμ…Μου μυρίζει θαύμα γεύση!

Γεγονός! Τα βιολογικά προϊόντα δεν συλλέγονται παρά μόνον εφ΄ όσον είναι ώριμα, με αποτέλεσμα να έχουν μεστή και ολοκληρωμένη γεύση και να διατηρούν σε μεγάλο βαθμό το φυσικό άρωμά τους.

3. Τα ακριβά αρώματα φυλάσσονται σε μικρά μπουκάλια.

Δυστυχώς για την τσέπη του καταναλωτή, επίσης γεγονός, αφού οι τιμές των βιολογικών προίόντων είνα σαφώς υψηλότερες από αυτές των συμβατικών τροφίμων. Πλην όμως, για λόγους ρεαλιστικούς και ουχί αισχροκερδείς. Κάτι που η καταναλωτική αγορά των βιολογικών προϊόντων δεν είναι και τόσο ανεπτυγμένη στην Ελλάδα, κάτι που η απόδοση της βιοκαλλιέργειας είναι μικρή αφού δεν υπάρχουν φαινόμενα υπερπαραγωγής, βάλε και τις τεχνικές που αν και φυσικές είναι ιδιαίτερα δαπανηρές… τσουπ! Να σου το εγκεφαλικό όταν ο μανάβης ζυγίζει τις βιολογικές τομάτες και εσύ εύλογα απορείς «Μα καλά, τόσα ευρώ αυτά τα… (χμμ… ας μην παρεκτραπώ και ας τα χαρακτηρίσω απλώς…) τοσοδούλικα πραγματάκια;» Mais, oui, αγαπητέ μου καταναλωτή. Το θέμα όμως είναι τι πληρώνεις. Καλύτερα λίγα ευρουδάκια στα ραδίκια τώρα παρά να τα θωρείς να αναπτύσσονται απ’την ανάποδη στα σαράντα σου χρόνια με αυτά που τρως στα φαστ-φουντ. Στην τελική, κάνε κράτει ένα σαββατόβραδο και μην πιεις τρία μπουκάλια ουίσκυ στα σκυλλάδικα. Και με δύο μεθάς, μην αγχώνεσαι…

4. Ολα καλά ως εδώ, αλλά τον κύριο Τρεχαγυρευόπουλο τον ξέρεις;

Ελα! Δεν θέλω αηδίες! Μπορεί ως τώρα βιολογικά προϊόντα να άκουγες αλλά βιολογικά προϊόντα να μην έβλεπες, αλλά το επιχείρημά σου «καλά…τρέχα γύρευε πού θα τα βρω» έχει καταρριφθεί προ πολλού. Κατ’ αρχάς, μπορείτε να τα προμηθευτείτε είτε απ’ ευθείας από τα ειδικά καταστήματα βιολογικής-οικολογικής διατροφής (Αν δυσκολεύεστε να βρείτε ένα στην γειτονιά σας, πάρτε με τηλέφωνα να σας δώσω διευθύνσεις. Θα πάθετε πλάκα όταν διαπιστώσετε πόσα υπάρχουν γύρω μας!) Έπειτα, υπάρχουν και τα σούπερ-μάρκετ, τα οποία αντελήφθησαν (enfin!) ότι χρειάζονται και αυτά στα ράφια τους και τους δίνουν σιγά σιγά την θέση που τους αξίζει. Κάτι άκουσα και για ειδικές λαϊκές αγορές στην Αττική και την Θεσσαλονίκη όπου πωλούνται μόνο βιολογικά προϊόντα, αλλά προσωπικά δεν έχω πετύχει κάποια. Για να το λένε, όμως… Επιφυλλάσσομαι να σας ενημερώσω μόλις το διασταυρώσω.

5. Εγώ δύω, εσύ δύεις, ο ήλιος δύει...

«ΔΗΩ» εκ του δωρικού «δα» που σημαίνει γη (άσχετο, αλλά για να σας βοηθήσω εξ ου και η Δήμητρα: δα + μήτηρ= μητέρα γη). Συγκρατήστε αυτή την λέξη, θα σας χρησιμεύσει μελλοντικά. Πρόκειται για τον Οργανισμό Ελέγχου και Πιστοποίησης Βιολογικών Προϊόντων. Η ΔΗΩ ιδρύθηκε τον Ιανουάριο του 1993 και είναι αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία. Τα χρόνια αυτά έχει αφιερωθεί τόσο στο έργο του ελέγχου και της πιστοποίησης των βιολογικών προϊόντων, όσο και στην προώθηση της βιολογικής γεωργίας και γενικότερα της προστασίας του περιβάλλοντος και της προστασίας της υγείας των καταναλωτών. Για να μην σας μπερδεύω με πιστοποιητικά γνησιότητας και εγκριτικές κοινοτικές αποφάσεις, κρατήστε ως πληροφορία το εξής σημαντικό: Η ΔΗΩ πέρασε με άριστα όλους τους σκοπέλους (ευρωπαϊκούς τε και υπερατλαντικούς) και πλέον έχει δικαίωμα ελέγχου και πιστοποίησης όλων των βιολογικών προϊόντων, είτε πρόκειται για εγχώρια είτε για εισαγόμενα.

6. Βιολογικά και Μεταλλαγμένα Προϊόντα: Τι Λωζάννη τι Κοζάνη...

Λάθος και πάλι λάθος! Μα πού έχετε το μυαλό σας τόση ώρα! Τα βιολογικά προϊόντα αναπτύσσονται σε φυσικές συνθήκες άνευ χημικών λιπασμάτων (εξ ου και η κακομοιριασμένη τους επί το πλείστον εμφάνιση), σε αντίθεση με τα μεταλλαγμένα προϊόντα, που είναι αποτέλεσμα της εισαγωγής γονιδίων σε συμβατικές τροφές και έχουν θρεπτική αξία αντιστρόφως ανάλογης της θελκτικής τους εμφάνισης. (E, κάπως πρέπει να προσελκύσουν κι αυτά την προσοχή του καταναλωτή. Αφού από βιταμίνες χάσαμε, το ρίξαμε στα μπράτσα ωσάν τους body-builders!)

Last but not least…

Καλό είναι μερικές φορές, να κοιτάμε τον κόσμο από ψηλά και να συνειδητοποιούμε ότι κι εμείς ένα κομμάτι της φυσικής αλυσίδας είμαστε. Ηδη γευόμαστε τις βλαβερές συνέπειες των επιλογών μας στην φύση. Η προτίμηση των βιολογικών προϊόντων δεν αποτελεί μόνο μια συνειδητοποιημένη καταναλωτική επιλογή, αλλά συνιστά και μια διαφορετική αντίληψη με κέντρο της το σεβασμό προς τη φύση και την ποιότητα ζωής. Ισως τελικά να μην περνά μόνο ο έρωτας από το στομάχι, αλλά και η πολυπόθητη εναρμόνισή μας με την φύση.

Κείμενο: Ξανθίππη Γιαννούζη